Nếu bạn đang tìm kiếm câu trả lời cho câu hỏi liên minh châu Âu là gì? Bài viết dưới đây của Harvey Law Group Vietnam sẽ cung cấp cho bạn một cái nhìn sâu sắc và đầy đủ về tổ chức này. Từ quá trình hình thành đến mục tiêu phát triển của Liên minh Châu Âu trong tương lai.
Liên minh châu Âu là gì?
Liên minh châu Âu (European Union – EU) là một liên minh kinh tế và chính trị gồm 27 quốc gia thành viên tại châu Âu. EU được thành lập nhằm thúc đẩy hòa bình, ổn định và tăng cường hợp tác giữa các quốc gia thành viên thông qua các chính sách chung về kinh tế, thương mại, pháp luật và đối ngoại.
>>> Xem thêm: Top 8 chương trình đầu tư định cư châu Âu dễ nhất cho người Việt
Chức năng của EU là gì?
Các mục tiêu và giá trị là nền tảng cốt lõi của Liên minh châu Âu. Qua nhiều năm phát triển và mở rộng, phạm vi hoạt động của EU đã vượt ra ngoài kinh tế thuần túy, trở thành một sứ mệnh toàn diện hơn, bao gồm chính trị, xã hội và văn hóa. Các mục tiêu hiện nay của EU bao gồm:
- Thúc đẩy hòa bình và nâng cao phúc lợi xã hội cho hơn 512,6 triệu công dân.
- Đảm bảo tự do, an ninh và công bằng trên toàn khu vực, vượt qua ranh giới quốc gia.
- Duy trì phát triển bền vững thông qua tăng trưởng kinh tế ổn định, tạo cơ hội việc làm, thúc đẩy tiến bộ xã hội và bảo vệ môi trường.
- Xóa bỏ đói nghèo và mọi hình thức phân biệt đối xử hướng tới một xã hội công bằng hơn.
- Khuyến khích tiến bộ khoa học và kỹ thuật nâng cao khả năng cạnh tranh và đổi mới sáng tạo.
- Tăng cường sự gắn kết kinh tế và xã hội củng cố liên kết lãnh thổ và tinh thần đoàn kết giữa các quốc gia thành viên.
- Tôn trọng và bảo tồn sự đa dạng văn hóa và ngôn ngữ coi đó là giá trị đặc trưng của châu Âu.
- Thiết lập một liên minh kinh tế và tiền tệ với đồng Euro được sử dụng hiện nay tại nhiều quốc gia thành viên.
Những lợi ích mà EU mang lại là gì?
Công dân EU nhận được nhiều quyền lợi thực tế khi sinh sống, học tập, làm việc và đi lại:
- Tự do di chuyển: Có thể sống, học tập và làm việc tại tất cả 27 quốc gia thành viên mà không cần visa dài hạn.
- Quyền lợi giáo dục: Học phí tương đương công dân địa phương, tiếp cận học bổng và chương trình nghiên cứu.
- Tham gia chính trị: Quyền bầu cử và ứng cử ở quốc gia cư trú hoặc trong Nghị viện Châu Âu.
- Tiếp cận thị trường chung: Cơ hội kinh doanh, đầu tư, giao thương xuyên biên giới thuận lợi.
- Chăm sóc sức khỏe và phúc lợi xã hội: Truy cập dịch vụ y tế và an sinh xã hội như công dân địa phương.
- Miễn thị thực đi nhiều quốc gia: Hộ chiếu EU cho phép đi du lịch hoặc công tác tại nhiều nước trên thế giới mà không cần visa.
- Quyền sở hữu tài sản: Mua và sở hữu bất động sản tại các nước EU mà không cần xin phép đặc biệt.
Lịch sử hình thành của Liên minh châu Âu
Sau Thế chiến II, các quốc gia châu Âu đẩy mạnh hợp tác nhằm duy trì hòa bình và phục hồi kinh tế. Ngày 09/05/1950, sáng kiến của Ngoại trưởng Pháp Robert Schuman đã mở đầu cho tiến trình liên kết khu vực. Tiếp đó, ngày 18/04/1951, sáu quốc gia gồm Pháp, Đức, Ý, Bỉ, Hà Lan và Luxembourg ký Hiệp ước Paris, thành lập Cộng đồng Than và Thép châu Âu (ECSC). Hiệp ước này chính thức có hiệu lực từ ngày 23/07/1952, đặt nền móng cho hợp tác kinh tế châu Âu.
Tiếp nối giai đoạn khởi đầu, ngày 25/03/1957, hai Hiệp ước Rome được ký kết, thành lập Cộng đồng Kinh tế châu Âu (EEC) và Cộng đồng Năng lượng Nguyên tử châu Âu (Euratom). Các hiệp ước này có hiệu lực từ ngày 01/01/1958, mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực như thương mại và nông nghiệp, hướng tới việc hình thành thị trường chung.
Ngày 07/02/1992, Hiệp ước Maastricht được ký và có hiệu lực từ ngày 01/11/1993, chính thức thiết lập Liên minh châu Âu (EU). Tính đến năm 2026, EU có 27 quốc gia thành viên, trong đó Croatia gia nhập năm 2013 và vẫn là quốc gia mới nhất. Hiện nay, EU tiếp tục đàm phán mở rộng với các quốc gia ứng cử viên, đáng chú ý là Montenegro.
Cấu trúc tổ chức của Liên minh châu Âu (EU)
Liên minh châu Âu vận hành dựa trên hệ thống các thể chế độc lập, mỗi cơ quan đảm nhiệm một vai trò riêng trong việc xây dựng, thực thi và giám sát chính sách chung. Theo các điều ước của EU, khối này gồm 7 thể chế chính thức sau:
- Hội đồng châu Âu (European Council): Quy tụ nguyên thủ quốc gia hoặc người đứng đầu chính phủ các nước thành viên. Cơ quan này xác định định hướng chính trị và các ưu tiên chiến lược của EU, nhưng không trực tiếp ban hành luật.
- Nghị viện châu Âu (European Parliament): Đại diện cho người dân EU, tham gia xây dựng luật và giám sát hoạt động của các thể chế EU khác.
- Hội đồng Liên minh châu Âu (Council of the EU hay Hội đồng Bộ trưởng): Gồm các bộ trưởng của các quốc gia thành viên. Cơ quan này cùng với Nghị viện thảo luận và thông qua các văn bản pháp luật của EU.
- Ủy ban châu Âu (European Commission): Cơ quan hành pháp trung tâm, chịu trách nhiệm đề xuất luật, triển khai chính sách và bảo đảm pháp luật EU được thực thi thống nhất.
- Tòa án Công lý của Liên minh châu Âu (CJEU): Đóng vai trò bảo vệ trật tự pháp lý của EU, bảo đảm luật EU được áp dụng đồng bộ tại các quốc gia thành viên. Cơ quan này bao gồm Tòa án Công lý và Tòa án Chung.
- Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB): Là ngân hàng trung ương của các quốc gia EU sử dụng đồng euro. ECB có nhiệm vụ cốt lõi là duy trì ổn định giá cả và điều hành chính sách tiền tệ của khu vực đồng euro.
- Tòa Kiểm toán châu Âu (European Court of Auditors): Cơ quan kiểm toán độc lập, giám sát việc quản lý và sử dụng ngân sách EU, góp phần bảo đảm tính minh bạch tài chính của khối.
Các quốc gia thành viên thuộc Liên minh châu Âu
Liên minh Châu Âu (EU) hiện nay bao gồm 27 quốc gia thành viên:
| Áo | Bỉ | Bulgaria | Croatia | Cyprus |
| Cộng hòa Séc | Đan Mạch | Estonia | Phần Lan | Pháp |
| Đức | Hy Lạp | Hungary | Ireland | Ý |
| Latvia | Lithuania | Luxembourg | Malta | Hà Lan |
| Ba Lan | Bồ Đào Nha | Romania | Slovakia | Slovenia |
| Tây Ban Nha | Thụy Điển |
Rất nhiều người thường nhầm lẫn giữa Liên minh châu Âu (EU) và khu vực Schengen do cả hai đều là hợp tác quốc tế giữa các nước châu Âu. Tuy nhiên, đây là hai khối hoàn toàn khác biệt với những quyền lợi riêng.
Chẳng hạn, với visa Schengen, bạn có thể di chuyển tự do trong 29 quốc gia thuộc khu vực Schengen, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc được nhập cảnh vào tất cả các nước thuộc EU, vì không phải quốc gia EU nào cũng nằm trong khối Schengen.
Nếu muốn nhập cảnh vào một quốc gia chỉ thuộc EU mà không thuộc Schengen, bạn cần phải có visa hoặc giấy phép cư trú phù hợp khác.
Để hiểu rõ hơn về sự khác nhau giữa Liên minh châu Âu (EU) và Schengen, bạn có thể tham khảo bài viết của Harvey Law Group: Khối Schengen là gì? Bao gồm những nước nào và lợi ích từ visa
Phân biệt Liên minh châu Âu EU và khối Schengen
Liên minh châu Âu (EU) và khối Schengen là hai cơ chế hợp tác khác nhau tại châu Âu. Việc phân biệt rõ hai khái niệm này giúp tránh nhầm lẫn khi lựa chọn visa, quyền đi lại và lộ trình cư trú hoặc định cư.
| Tiêu chí | Liên minh châu Âu (EU) | Khối Schengen |
| Bản chất | Liên minh chính trị và kinh tế | Hiệp ước về tự do đi lại |
| Số quốc gia thành viên | 27 quốc gia | 29 quốc gia |
| Cơ cấu thành viên | 27 quốc gia EU. Trong đó Ireland và Cyprus không thuộc khối Schengen | 29 quốc gia gồm 25 quốc gia EU và 4 quốc gia ngoài EU là Iceland, Liechtenstein, Na Uy và Thụy Sĩ |
| Phạm vi điều chỉnh | Kinh tế, chính trị, pháp lý, thị trường chung và quyền công dân EU | Bãi bỏ kiểm soát biên giới nội bộ và quản lý việc đi lại ngắn hạn |
| Kiểm soát biên giới nội khối | Trong điều kiện bình thường không áp dụng kiểm soát biên giới nội bộ theo các quy định Schengen đã được EU tích hợp. Có thể tái lập kiểm soát tạm thời khi có đe dọa nghiêm trọng đến an ninh hoặc trật tự công cộng | Nguyên tắc là không kiểm soát biên giới nội bộ. Kiểm soát tạm thời chỉ áp dụng trong trường hợp đặc biệt và có giới hạn thời gian |
| Quyền di chuyển | Công dân EU được tự do đi lại, sinh sống và làm việc tại các quốc gia EU khác | Người có visa hoặc giấy tờ hợp lệ được tự do đi lại trong khu vực Schengen |
| Thời gian lưu trú | Có thể lưu trú dài hạn hoặc lâu dài tùy mục đích và luật của từng quốc gia | Tối đa 90 ngày trong mỗi 180 ngày |
| Quyền cư trú và định cư | Có theo luật EU và luật quốc gia | Không |
| Loại visa áp dụng | Visa quốc gia dài hạn loại D do từng quốc gia thành viên cấp. Đây không phải visa Schengen, cho phép lưu trú dài hạn và làm việc hoặc học tập chỉ tại quốc gia cấp visa, đồng thời được đi lại trong khu vực Schengen tối đa 90 ngày trong mỗi 180 ngày | Visa Schengen ngắn hạn |
| Mục đích sử dụng chính | Sinh sống, học tập, làm việc và định cư lâu dài | Du lịch, công tác và thăm thân ngắn hạn |
Để tránh nhầm lẫn khi xin visa hoặc lên kế hoạch cư trú, bạn cần xác định rõ quốc gia mình quan tâm thuộc EU, Schengen hay cả hai. Dưới đây là danh sách các quốc gia thành viên EU và khu vực Schengen được cập nhật theo Hội đồng Liên minh châu Âu (Consilium):
| Liên minh châu Âu (EU) | Khối Schengen |
| Áo | Áo |
| Bỉ | Bỉ |
| Bulgaria | Bulgaria |
| Croatia | Croatia |
| Cộng hòa Séc | Cộng hòa Séc |
| Đan Mạch | Đan Mạch |
| Đức | Đức |
| Estonia | Estonia |
| Phần Lan | Phần Lan |
| Pháp | Pháp |
| Hà Lan | Hà Lan |
| Hy Lạp | Hy Lạp |
| Hungary | Hungary |
| Ý | Ý |
| Latvia | Latvia |
| Lithuania | Lithuania |
| Luxembourg | Luxembourg |
| Malta | Malta |
| Ba Lan | Ba Lan |
| Bồ Đào Nha | Bồ Đào Nha |
| Romania | Romania |
| Slovakia | Slovakia |
| Slovenia | Slovenia |
| Tây Ban Nha | Tây Ban Nha |
| Thụy Điển | Thụy Điển |
| Cộng hòa Síp | Iceland |
| Ireland | Liechtenstein |
| – | Na Uy |
| – | Thụy Sĩ |
Người Việt nhận được những lợi ích gì khi sở hữu Hộ chiếu EU?
Hộ chiếu EU (European Union Passport) là loại hộ chiếu được cấp cho công dân của các quốc gia thành viên trong Liên minh châu Âu (EU) nhằm xác nhận danh tính và quyền công dân của người sở hữu.
Đặc điểm nổi bật của hộ chiếu EU:
- Hộ chiếu của các nước thành viên EU đều có bìa màu đỏ burgundy (màu rượu vang) và dòng chữ “European Union” ở phần đầu.
- Dưới dòng chữ EU là tên quốc gia cấp hộ chiếu.
Người Việt Nam sở hữu hộ chiếu của một quốc gia thành viên thuộc Liên minh Châu Âu (EU) sẽ nhận được nhiều lợi ích, bao gồm:
- Tự do di chuyển: Hộ chiếu EU cho phép người sở hữu tự do đi lại, sinh sống và làm việc tại bất kỳ quốc gia nào trong 27 quốc gia thành viên mà không cần visa hay giấy phép lao động.
- Quyền lợi về giáo dục: Công dân EU có quyền học tập tại các cơ sở giáo dục ở các quốc gia thành viên với mức học phí giống như công dân địa phương, cũng như tiếp cận các chương trình học bổng và nghiên cứu.
- Quyền bầu cử và ứng cử: Người sở hữu hộ chiếu EU có quyền tham gia bầu cử và ứng cử trong các cuộc bầu cử tại quốc gia cư trú, cũng như trong Nghị viện Châu Âu.
- Tiếp cận thị trường chung: Hộ chiếu EU mở ra cơ hội kinh doanh và đầu tư trong khu vực thị trường chung lớn nhất thế giới, tạo điều kiện thuận lợi cho thương mại và đầu tư xuyên biên giới.
- Chăm sóc sức khỏe và phúc lợi xã hội: Công dân EU có quyền truy cập vào hệ thống chăm sóc sức khỏe và phúc lợi xã hội của quốc gia nơi mình sinh sống.
- Miễn thị thực đến nhiều quốc gia: Hộ chiếu EU cho phép miễn thị thực hoặc visa khi đi đến nhiều quốc gia khác trên thế giới, tạo điều kiện thuận lợi cho du lịch.
- Quyền sở hữu tài sản: Người sở hữu hộ chiếu EU có thể mua và sở hữu bất động sản tại bất kỳ quốc gia nào trong EU mà không cần xin phép đặc biệt.
Đầu tư định cư châu Âu cùng Harvey Law Group
Kể từ khi được thành lập vào năm 1992, Harvey Law Group (HLG) đã trở thành một trong những công ty hàng đầu trong lĩnh vực tư vấn đầu tư định cư. Với hơn ba thập kỷ kinh nghiệm và đội ngũ luật sư giàu chuyên môn, HLG đã giúp hàng nghìn khách hàng và gia đình thực hiện ước mơ định cư tại các quốc gia châu Âu.
Hiện nay, HLG đã có văn phòng tại 20 quốc gia trên toàn cầu, từ Bắc Mỹ, Châu Âu, Châu Á đến Châu Phi và Trung Đông, cam kết cung cấp dịch vụ chuyên nghiệp và minh bạch nhất cho khách hàng.
Dù bạn đang tìm kiếm cơ hội định cư tại Mỹ, Canada, hay các quốc gia Châu Âu, HLG sẽ luôn là đối tác uy tín, giúp bạn thực hiện mục tiêu định cư một cách nhanh chóng và hiệu quả.
Hy vọng bài viết đã giúp bạn hiểu rõ hơn về khái niệm “Liên minh châu Âu là gì?”. Nếu bạn cần thêm bất kỳ thông tin nào hoặc có thắc mắc khác, đừng ngần ngại liên hệ với các luật sư di trú tại Harvey Law Group hoặc gọi ngay vào Hotline 091.444.1016 để nhận được sự hỗ trợ nhanh chóng nhất nhé.
